Meer mossels, minder wildvang: surfmossels kunnen ook in de oceaan gekweekt worden

De Amerikaanse vraag naar schelpdieren groeit zo hard dat de natuur het nauwelijks kan bijbenen. Een nieuwe manier van kweken blijkt daarom veelbelovend.

De Amerikaanse vraag naar zeevruchten groeit gestaag, terwijl wilde schelpdierbanken al flink onder druk staan. Onderzoekers van Rutgers University denken een manier te hebben gevonden om die twee problemen tegelijkertijd aan te pakken.

Marien wetenschapper Daphne Munroe en haar team laten met een nieuw onderzoek zien dat surfmossels succesvol te kweken zijn in de open oceaan, enkele kilometers voor de kust van New Jersey. Het onderzoek is te vinden in het blad North American Journal of Aquaculture.

Vervuilde vijvers

Surfmossels zijn grote, stevige schelpdieren die zich ingraven in een zanderige zeebodem. Uiteindelijk belanden ze vaak in chowder (een soort romige soep) of als gefrituurde ‘surfmossel strips’. In New Jersey zijn surfmossels zo populair dat ze een belangrijke inkomstenbron zijn voor de visserij.

Echter leidt die populariteit ook tot een probleem: het wordt steeds lastiger om aan de groeiende vraag naar surfmossels te voldoen. Aquacultuur, het kweken van vis, schelpdieren en andere waterdieren, lijkt daarom wellicht een logische optie om toch aan die groeiende vraag te kunnen voldoen.

Leestip: De Deense scheepvaart zit bruinvissen flink in de weg: onderwaterlawaai verstoort hun jachtgedrag

Helaas is dat geen ideale oplossing: voor aquacultuur wordt vaak gebruik gemaakt van beschutte baaien of van afgesloten vijvers. In New Jersey bevinden die zich altijd op plekken die al heel gewild zijn, bijvoorbeeld door toekomstige huizenbezitters. Daarnaast kan het water van zo’n kweekvijver ook sterk vervuild raken. Dat is niet alleen dieronvriendelijk, maar ook slecht voor de kwaliteit van het vlees.

Daarom presenteren onderzoekers nu een andere oplossing: kweken op open zee, ook wel offshore aquacultuur genoemd. In de zee is meer ruimte en het water is er vaak schoner, waardoor er minder kans is op vervuiling die een kweek kan verstoren. Munroe en haar collega’s wilden weten of surfmossels zo’n offshore aanpak aankunnen. En vooral: of het ook gezonde dieren produceert.

De zee op

Om dat uit te zoeken gingen ze de zee op, samen met commerciële visserijbedrijven. De onderzoekers plaatsten samen met vissers meer dan 300.000 jonge surfmossels in speciale kooien op de zeebodem.

Ze deden dat zowel in het voorjaar als in het najaar, om te zien of het seizoen uitmaakt voor de groei en de overlevingskansen van een surfmossel. De kooien waren ontworpen met een duidelijk doel: de surfmossels beschermen en tegelijkertijd de kwaliteit van hun vlees verbeteren.

De kooien werkten als een schild tegen natuurlijke jachtdieren en zorgden er ook voor dat zand en slib zich niet op konden hopen rondom de mossels. Daarnaast waren de kooien zo ontworpen dat de surfmossels iets van de zeebodem af werden gehouden.

Daardoor kon er schoner water langs en onder de dieren stromen. Dat leverde een belangrijk voordeel op: surfmossels met weinig zand in hun vlees. Dat is prettig voor consumenten, zeker als je ze gestoomd of rauw eet.

Goed vlees

De resultaten waren bemoedigend. Surfmossels die in het voorjaar werden uitgezet groeiden sneller en overleefden het vaker dan surfmossels die in het najaar de zee in gingen. Dat blijkt vooral een praktische oorzaak te hebben: in het voorjaar zijn de omstandigheden op zee doorgaans rustiger. Daarnaast blijkt uit het onderzoek dat minder volle kooien uiteindelijk betere mossels opleverden.

Munroe noemt het hoopgevend dat de surfmossels niet alleen bleven leven, maar ook goed groeiden. “We zagen dat de surfmossels niet alleen bleven leven, maar dat ze ook echt goed groeiden,” zegt ze. “De kwaliteit van het vlees was ook uitstekend. Dat is belangrijk voor consumenten en voor de sector.”

Ook het feit dat het experiment niet in een lab werd uitgevoerd telt zwaar mee. “We deden dit niet in een lab,” benadrukt Munroe. “We voerden het onderzoek uit in de echte wereld, met echte vissers. Dat maakt de resultaten heel betekenisvol.”

Meer mossels, minder wildvangst

Munroe is echter ook realistisch. Munroe: “we hebben nog veel werk te verzetten voordat deze manier van kweken op grote schaal gebruikt kan worden. Zo bestaan er momenteel nog veel wetten die het moeilijk maken om te kweken op open zee. Ook zijn er veel vergunningen voor nodig.”

Daarnaast moet ook nog blijken hoe lang de kooien precies meegaan. Ondanks dat is Munroe enthousiast: “dit zou een win-winsituatie kunnen zijn voor zowel de natuur als voor de visserij. Door meer surfmossels te kweken zijn we minder afhankelijk van wildvangst.”

Voor het vervolgonderzoek ligt het voor de hand om de aanpak verder te verfijnen. Zo willen ze kijken welk ontwerp het beste werkt en hoe vissers deze het beste kunnen gebruiken. De onderliggende boodschap is in ieder geval al wel hoopgevend: in de toekomst worden wilde surfmossels waarschijnlijk meer met rust gelaten.

We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Vissen zomaar overboord gooien? Je kan ze beter eerst een stukje laten zakken en DDT is al decennia verboden, maar wordt nog steeds gevonden in Braziliaanse zeevogels . Of lees dit artikel: Bijna overal stijgt de zeespiegel, maar er is één regio waar die juist daalt. En dat is geen goed nieuws .

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!
Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week?
Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief!

Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast: